Menu Sluiten

32 naamstijlen

De mogelijkheden bij naamgeving zijn eindeloos, maar niet zo eindeloos als je denkt. Op deze pagina presenteren we 32 veel gebruikte taaltrucs.

1 Abstracte naam

Naam die geen duidelijke betekenis heeft en meestal vooral vanwege de klank, het woordbeeld en/of de juridische beschikbaarheid is gekozen. Voorbeelden zijn Aegon, Brillo, Trivago, Zalando, Ziggo en Zippo.


2 Afkorting

In de vorige eeuw had een afkorting iets magisch, vandaar namen als ANWB, C&A, H&M, HISWA, IBM, KIWA, Interpol, en V&D.


3 Ambigram

Een woord dat omgedraaid of gespiegeld gelezen kan worden. Het beroemdste en meest geslaagde voorbeeld is waarschijnlijk New Man, met het door Raymond Loewy ontworpen logo (zie afbeelding). Andere voorbeelden zijn OMO, hoyhoy en bunq.


4 Anagram

De verwisseling van letters van een uitgangswoord. De naam van Videodienst Vimeo is bijvoorbeeld een anagram van movie.


5 Analogie

Namen lijken altijd op bestaande namen, maar soms wil je direct meeliften op een bekende naam. De wereldberoemde technamen Apple en Google hebben bijvoorbeeld geleid tot navolgers met hetzelfde einde op –le, zoals Kindle en Blendle. In de bierwereld leidde het kleine Kompaan tot navolging door het grote Grolsch met Kornuit, wat weer door de Lidl werd nagvolgd met het kloeke Kordaat. Een nog gemakkelijkere vorm van analogie is een formule naam, zoals …fabriek.


6 Beginrijm

Een iets subtieler klankeffect dan eindrijm. Beginrijm is zoals je kunt raden het herhalen van beginklanken. Het gaat daarbij vooral om herhaling op beklemtoonde posities. Voorbeelden: Bagels & Beans, Beers & Barrels, romantitel De Donkere Kamer van Damocles.


7 Beschrijving

Voor merknamen zijn beschrijvingen niet goed geschikt omdat je ze niet als merk kunt beschermen. Maar aan ‘neutrale’ organisaties zoals Staatsbosbeheer of Hartstichting geven ze wensleijke duidelijkheid en objectiviteit. Je kunt een beschrijving ook gebruiken om marktleiderschap te tonen of je specialisme uit te dragen, zoals in Burger King. Je kunt er ook een flauwe grap mee uithalen, zoals café De Kroeg.


8 Cijfer of getal

Een cijfer in de naam maakt hem opvallend en een naam met een bekend getal is gemakkelijk te onthouden. Ingewikkelde getallen doen je publiek teveel aan rekenen denken, maar een tafelsom zoals 8 x 4 is een wereldmerk. Een geslaagde case is WD-40 , een naam voor een smeermiddel die nogal technisch overkomt en daardoor professionele werking sugereert. Andere voorbeelden: Chanel No. 5, After Eight, Liquor 43, Vat 69, 4711.


9 Eigenzinnige spelling

Door de spelling van woorden aan te passen verkrijg je gemakkelijk een onderscheidende, unieke naam. Zoals popgroep Limp Bizkit, restaurant Oudt Leyden, Woodz.


10 Hommage

Vernoeming als eerbetoon. Schuldbewuste hardwerkende ouders noemen hun merk soms naar de verwaarloosde dochter, zoals de Amerikaanse keten Wendy’s en de Ceta van Ceta-Bever. Bandenmerk Goodyear is een eerbetoon aan Charles Goodyear, uitvinder van het vulcaniseren van rubber en zorgorganisatie Florence brengt een saluut aan Florence Nightingale.


11 Klanknabootsing (onomatopee)

Soms kun je met klanken betekenis suggereren. De meest duidelijke manier is door imitatie van klanken, zoals het kraken van Croky chips.


12 Klanksymboliek

Iets minder duidelijk dan klanknabootsing is de klanksuggestie die ‘klanksymboliek’ wordt genoemd. Een voorbeeld is Swiffer, een naam die is bedacht dor een Amerikaans naamgevingsbureau. Door de ‘ruisende’ klanken s en f klinkt de naam als het glijden van de stofdoekjes over de vloer. De beginletters sw doen bovendien denken aan woorden als sweep en swing. Omdat het zo’n subtiel middel is, zul je klanksymboliek voor de zekerheid altijd moeten testen bij je publiek. Swiffer is een zeer geslaagde productintroductie geweest en veel mensen gebruiken ook het werkwoord swifferen.


13 Lettervormen

Sommige namen leveren een bijzonder mooi woordbeeld op. Een van de krachtigste logo’s uit de supermarkt is Kelloggs, dat een schitterende kalligrafie oplevert door de begin-K en de vier lusletters naar boven en beneden.


14 Metafoor

Beeldspraak waarbij je betekenis van een bestaand woord overdraagt op iets anders. Wanneer je zegt ‘Die man is een beer’, dan zeg je dat hij net als een beer groot en sterk is. Namen die zijn gebaseerd op een naam spreken snel tot de verbeelding. Enkele voorbeelden:

  • Amazon (reusachtige stroom goederen)
  • Pizza Hut (zo gezellig als een hut)
  • Snooker Paleis (zo uitzinnig als een paleis)

15 Metoniem

Vernoeming naar iets wat direct of indirect met je aanbod te maken heeft. De meest gebruikte bedrijfsnaam is vernoeming naar de oprichter, zoals Philips en Heineken. Een aantal mogelijkheden:

  • Amstel (vernoeming naar locatie)
  • hypotheekdienst Handig (vernoeming naar een producteigenschap)
  • bureau Lef (vernoeming naar een waarde)
  • café Dorst (vernoeming naar een behoefte)
  • I Can’t Believe It’s Not Butter! (vernoeming naar een uitspraak van de gebruiker)
  • Vanish (vernoeming naar een wens van de gebruiker)

16 Opsomming of samenvoeging

Veel namen zijn combinaties van woorden of persoonsnamen. Ze zijn op verschillende manieren samen te voegen. Ajuinen & Look, Black & Decker, Dille & Kamille, H&M, Harley-Davidson, KesselsKramer, Yentl en De Boer.


17 Oxymoron

Spitse tegenstelling zoals global village, levend lijk, wandelende tak en ziende blind. Door de tegenstelling op te lossen ontstaat een mooie beeldspraak. Namen die gebaseerd zijn op een oxymoron kunnen het aanbod op een aansprekende manier uitleggen, zoals bijvoorbeeld het vulmiddel Kneedbaar Hout en de vleesvervangers van De Vegetarische Slager. Minder scherpe oxymorons zijn gebaseerd op simpele betekenisuitsluiting zoals Blue Tomato.


18 Palindroom

Woord dat je ook achterstevoren kunt lezen. Voorbeelden: Knab, Okoko, Omo, Oppo.


19 Personage

Je kunt voor je aanbod een character uitvinden en hiernaar vernoemen. Zoals Mr Muscle, Mr Proper.


20 Personificatie

Een soort metafoor waarbij je menselijke (of dierlijke) eigenschappen toeschrijft aan een product of organisatie. Prijsmepper is een goed voorbeeld, want een winkel kan niet meppen.


21 Plosieven

Bij sommige medeklinkers verlaat de lucht je mond met een kleine exlosie. Dit zijn de zogenaamde plosieven: de b van Brinta, de d van Dirk, de g van Guess, de k van Croky en KeukenConcurrent, de p van Pepsi en de t van Tempo. Plofklanken geven een naam kracht en vooral bij merknamen zijn ze daarom populair. De naam van mexicaans restaurant Popocatepetl is misschien niet heel origineel, maar het is wel een drumsolo van plosieven.


22 Portmanteau

Versmelting van twee of meer woorden, zoals brunch (breakfast + lunch) en motel (motor way + hotel). Voorbeelden: boektitel Freakonomics , computergame Carmageddon, Hulpmiddelaar.


23 Register

Het menselijke taalgebruik kent verschillende registers: je praat anders tegen een kind, je baas, je geliefde en je voetbalvrienden in de kleedkamer. Een naam kan formeel (IBM), informeel (Google), kinderlijk (Pim Pam Pet) en zelfs grof (FCUK) zijn.


24 Revival

Het opnieuw introduceren van een naam uit het verleden: Bugatti, Elsevier, Ranja, Spyker.


25 Rijm

Eindrijm is een klankeffect dat vooral bij aanbod voor kinderen en voor amusement wordt gebruikt: Kroko Loko, Hully Gully, winkel van Sinkel. Informatiedienst LexisNexis bewijst dat je het ook voorbloedserieuze diensten kunt toepassen.


26 Talenmix

Opvallende en soms grappige combinatie van talen. Zoals: EasyFiets.


27 Vergroting

Door je groot voor te doen, kun je zelfverzekerd en onderscheidend overkomen. Zoals: Big Mac, Lay’s Super Chips, Keuken Kampioen, The greatest Show on Earth.


28 Verkleining

Door je kleiner voor te doen, kun je sympathiek en laagdrempelig overkomen. Zoals: De Kleinste Soepfabriek, Pizza Hut, Uurtje Yoga.


29 Verkorting

Een van de meest eenvoudige naamgevingsrecepten: neem een relevant woord en knip daar iets van af. Zo krijg je namen als Arriva, Coca-Cola, Liv, Pannenkoe en Zillio.


30 Verkorting + achtervoegsel

Neem een relevant woord en knip daar iets van af en plak daar een achtervoegsel aan vast. Zoals: Stratego.


31 Vertaling

Ongetwijfeld het meest gebruikte effect bij merk- en bedrijfsnaamgeving in de lage landen is vertaling in het Engels.


32 Voorvoegsel (+ verkorting)

Vooral bij merknamen worden voorvoegsels gebruikt, vaak ontleend aan Latijn en Grieks. Voorbeelden: Prodent, Antikal, Intertoys, Intratuin.

Geplaatst inB Naamstijlen, Tips & trucs